Land van Ons
8 juni 2026
Land van Ons is een snel groeiende burgercoöperatie die landbouwgrond aankoopt namens tienduizenden deelnemers. Op deze percelen herstellen ze de biodiversiteit en het landschap en kunnen pachters duurzaam boeren.
Land van Ons heeft al meer dan 2 miljoen m2 landbouwgrond in beheer, waar gestopt is met kunstmest en chemische middelen. Waar insecten, vogels, kruiden en andere dieren de ruimte krijgen. Maar de ambitie is groot, de deelnemers willen met elkaar 300.000 ha aankopen. Zo legt Land van Ons het fundament voor verantwoord gebruik van onze landbouwgrond. Een boerenland vol leven.
In deze video wordt het project uitgelegd. Doe mee en koop jouw deel aan m2’s!
Land van Ons is een vrijwilligerscoöperatie en voor € 30/jaar ben je deelnemer. Dit bedrag is om de vaste kosten te dekken. Er blijft geen geld aan de strijkstok hangen. Alles wat je verder inlegt, komt ten goede aan de groei van de grond.
Koop jouw m2 op www.landvanons.nl.
Klankbordgroep Natuur & Milieu Binnenveld
— Update 18 mei 2026 —
Sinds 2021 loopt in het Binnenveld proces waarbij we met berokken overheden, agrarische organisaties, natuurorganisaties en andere betrokken proberen te komen tot in integrale aanpak die het gebied toekomstbestendig moet maken, met nadruk op bestaanszekerheid voor agrariërs en behoud/versterking van natuurwaarden, daarbij rekening houdend met andere opgaven. Het is door allerlei omstandigheden helaas nog niet gelukt om tot een dergelijke aanpak te komen. Begin 2026 is besloten om het traject voort te zetten in twee deelgebieden, hiertoe is het volgende gezamenlijke communiqué opgesteld:
Gebiedsproces (Gebiedsaanpak) Binnenveld
“In het afgelopen jaar hebben de Provincie Gelderland, Provincie Utrecht, Gemeenten Ede, Wageningen, Rhenen en Veenendaal, het Waterschap Vallei & Veluwe en het ministerie van LVVN in beeld gebracht hoe de opgaven in het Binnenveld uitgevoerd kunnen worden. In dit gebied komen opgaven als natuurherstel en stikstofreductie, ontwikkeling van de landbouw en recreatie samen, naast verstedelijking, mobiliteit en energietransitie. Bestuurders hebben besloten de uitvoering in twee deelgebieden voort te zetten. Eén aan de Utrechtse zijde en één aan de Gelderse zijde van het Binnenveld. Dit besluit is genomen, omdat met name de verstedelijking aan de Utrechtse zijde nog verdere verkenning vraagt. Beide deelgebieden kennen opgaven die een andere aanpak nodig hebben met een ander uitvoeringstempo. Hiermee zorgen we ervoor dat we de eerste noodzakelijke stappen kunnen zetten en projecten gaan uitvoeren. De Gebiedscoöperatie het Binnenveld, Mooi Binnenveld en Staatsbosbeheer zijn over het besluit geïnformeerd”
Er zouden vanuit de provincies (mn Gelderland) gesprekken gevoerd gaan worden hoe er nu concreet verder wordt gegaan, maar dat is tot heden beperkt gebleven tot enkele telefoontjes. Kortom, het is nog steeds niet duidelijk hoe er nu precies verder gegaan moet worden. Men geeft wel aan dat men open staat voor initiatieven uit het gebied (zie ook verder: Groene wiggen). Recent heeft de nieuwe gedeputeerde (de Kruijf) vanuit Utrecht een bezoek gebracht om zich te informeren.
Stagnatie aan de Utrechtse zijde treedt vooral op vanwege onzekerheden rondom de woningbouw (Achterberg), Natura2000 beheerplannen en het UPLG. Het definitieve UPLG wordt zeer binnenkort verwacht.
Stagnatie aan de Gelderse kant is vooral te wijten aan gebrek aan bestuurlijke aandacht; die gaat vooral uit naar de Veluwe. Men wacht af. Zolang de agrarische organisaties en natuurorganisaties niet (gezamenlijk) met concrete voorstellen komen zal er weinig gebeuren.
Natura-2000 beheerplannen
Het Natura2000 gebied Binnenveld omvat specifiek de Hellen en de Bennekomse Meent. De hiervoor geldende beheerplannen zijn recent geëvalueerd en op basis daarvan wordt nu gewerkt aan het opstellen van een nieuw beheerplan. Dit is een traject dat een wettelijke basis heeft (en raakvlakken met gebiedsproces en UPLG). Belangrijke aandachtspunten die naar voren zijn gekomen zijn het verbeteren van de kwelsituatie, het verbeteren van de connectiviteit tussen de (natuur)gebieden, verbeteren van het beheer en bestrijding van exoten. Hiervoor zullen de komende jaren eerst de nodige studies gedaan moeten worden. Wij volgen dit proces vanuit de hiervoor in het leven geroepen klankbordgroep, vanuit natuur en Milieu zitten Mooi Binnenveld (MB), Mooi Wageningen (MW) en de WMR in deze klankbordgroep.
Op 24 juni staat weer een overleg gepland waarin de eerste contouren van de voorgestelde beheersmaatregelen zullen worden gepresenteerd. Heet hangijzer is de connectiviteit tussen de hellen en Achterbergse Hooilanden: hoe wordt dat ingevuld. Voor de agrariërs is verder verlies van nog meer agrarisch land erg moeilijk te verteren; mede ook vanwege eerdere toezeggingen. Hoe dit slim in te vullen wordt een belangrijk punt.
Groene Wiggen
Het open houden van de zogenaamde groene wiggen ten noorden en ten zuiden van Bennekom is zowel vanuit landschappelijk, als ecologisch oogpunt van belang. Dit wordt onderkent door zowel de gemeente Ede alsook Wageningen. Om de inwoners en grondgebruikers van deze beide gebieden hier over mee te laten denken zijn in de achterliggende periode twee ‘gebiedsavonden’ georganiseerd. De verslagen van deze avonden en bijbehorende “praatplaten” zijn beschikbaar. Momenteel werken we (in samenspraak met Stichting de Moft en Stichting Wageningse Eng) aan een voorzet voor verdere acties. Dit hopen we vervolgens in te kunnen brengen in het gebiedsproces voor het Gelderse deel.
Coalitieakkoorden – gemeenten
In de diverse gemeenten is/zal gewerkt worden aan nieuwe coalitieakkoorden. Voor de gemeente Wageningen is aan Mooi Wageningen en Mooi Binnenveld gevraagd om input te geven op de 80% versie. Dit is recentelijk gebeurd. Beide organisaties hebben nadrukkelijk laten weten teleurgesteld te zijn over het ontbreken van duidelijke plannen en waardering voor zaken als natuur en landschap en hebben opgeroepen om hier meer aandacht aan te schenken. Wat de situatie is in andere gemeenten is niet bekend.
Windmolens in het Binnenveld
Er loopt een traject waarbij er wordt gekeken of het plaatsen van (zeer hoge) windmolens in het Binnenveld een mogelijkheid is. De resultaten van het ‘natuuronderzoek’ wat momenteel loopt moet daarvoor input leveren. Tijdens het recente verkiezingsdebat van 18 Februari over Natuur en Landschap georganiseerd door Mooi Wageningen kon over dit onderwerp gediscussieerd worden aan de hand van ingebrachte stellingen. Recentelijk (april) zijn voor dit traject ecologen het veld in geweest. We zien in het voorgenomen coalitiebesluit (Pro en Stadspartij) van de gemeente Wageningen (zie eerder) dat de windmolens nog nadrukkelijk genoemd worden, maar ook dat het wel evident moet zijn dat de business case klopt en (natuur)schade beperkt is. In hoeverre de windmolens in het Rhenens deel van het Binnenveld van de baan zijn is (ons) niet duidelijk.
Woningbouw/bouwopgave
De bouwopgave is groot. Zoals hiervoor al aangegeven is er voor Rhenen een aanzienlijke opgave die moet worden ingevuld. Over de exacte locatie en omvang hiervan (nabij Achterberg) wordt tussen gemeente en Provincie nog gesproken. Gemeente ede heeft geen grootschalige woningbouwplannen meer in het gebied (voor zover bekend), maar er is wel een gebied ten zuiden van de A12 (hoek met N781) geprojecteerd voor bedrijfsactiviteiten. Gemeente Wageningen heeft overigens ook nog steeds forse plannen voor bouwactiviteiten in het buitengebied (in tegenstelling tot gepredikte adagium dat men vooral wil inbreiden). Zo staan o.a. de oksel geprojecteerd (woningbouw bij Haarweg-Gamma), forse woningbouw (hoogbouw) langs nieuwe kanaal en uitbreiding van het agro businesspark.
In hoeverre het traject kennis-as (Ede – Wageningen) nog impact heeft op het gebied is niet duidelijk.
Food Valley
Vanuit Food Valley is er het thema Natuur, waarin o.a. het traject basiskwaliteit natuur speelt. MB neemt deel aan de hierbij behorende klankbordgroep.
Er is ook een voorbereiding aan de gang voor een inventarisatie van landschapselementen in het Binnenveld conform de MKLE systematiek. Dit door de stichting Gelders Landschap. Rond de zomer moet hier meer duidelijkheid over komen (o.a over inzet van vrijwilligers hierbij).
Overig
- Voor het herstel van de Uitkijktoren van de Binnenveldse Hooilanden loopt (via Staatsbosbeheer (zie buitenfonds.nl) een crowdfundingsactie. Er kan nog gedoneerd worden;
- Er hebben diverse procedures gelopen c.q. lopen nog voor wat betreft de boomteler aan de Slagsteeg (gezamenlijk vanuit SME, Mooi Binnenveld, Mooi Wageningen en support vanuit KNNV). Gerechtelijke molens draaien langzaam. Updates over de voortgang zijn te vinden op de sites van SME, MB, MW.
- Er loopt nog steeds onderzoek naar de ontwikkeling (en aanpak van) de “Enka pluim” vanuit de provincie Gelderland. Dit wordt door de SME gevolgd.
- Op het vlak van recreatie gebeurd ook het nodige. Zowel vanuit Ede als Wageningen wordt gewerkt aan verbetering van wandel- en fietsroutes. Ook is er (gelderse) subsidie voor aanleg snelle fietsverbinding.
- Vanuit Vitens en waterschap wordt gewerkt aan 2 nieuwe persleidingen (22 km en 6 km) door het Binnenveld. Daar is ecologisch onderzoek voor uitgevoerd. Diverse partijen, waaronder KNNV, MB, SME worden via informatieavonden op de hoogte gehouden.
Boek Veluws Gletsjerparadijs
De SME wil U graag attenderen op van het boek “Veluws Gletsjerparadijs”
Het boek is samengesteld op initiatief van de Stichting Renkums Beekdal.
Het geeft een stem aan de natuur op de Sandr van Wolfheze, geweldig verwoord door schrijver Wim Huijser. Het laat ook zien hoe prachtig maar kwetsbaar het Veluws Gletsjerparadijs er bij ligt in de Renkumse en Heelsumse Beekdalen tussen Posbank, Goudsberg en Westberg.
Het Veluws Gletsjerparadijs bevat een schat aan beelden, gezien door de ogen van fotograaf Jurjen Drenth. Het boek is samengesteld naar een idee van Corien Zwager en fantastisch vormgegeven door Koen Portengen.
Bestelling kan via deze link. U steunt daarmee ook de vrijwilligers activiteiten van de Stichting Renkums Beekdal . Van harte aanbevolen!
Natuurbegraven Nederland
Natuurbegraven Nederland biedt natuurliefhebbers een laatste rustplaats in zes natuurgebieden, verspreid over Brabant, Limburg, Gelderland en Overijssel. Natuur in Otterlo werk aan het opzetten van zo’n begraafplaats op het voormalige paardentrainingscentrum tussen het natuurgebied Planken Wambuis van Natuurmonumenten en de bossen van de gemeente Ede. Met de aankoop ontstaat een logische aanvulling op deze natuurgebieden.
Natuur in Otterlo ziet mogelijkheden om, met behoud van het huidige open karakter, hier een gevarieerd landschap te ontwikkelen. Een landschap waarin bloemrijke graslanden, kruidenrijke velden en struiken elkaar afwisselen en dat langzaam overgaat in het aangrenzende bos. Ze werken stap voor stap aan de ontwikkeling van een natuurgebied met ruimte voor natuurbegraven dat past in het landschap en aansluit bij wat er leeft in de omgeving.
Op dinsdagavond 14 april gaan medewerkers van Natuurmonumenten, Natuurbegraafplaats Heidepol en de landschapsontwerper in gesprek met buurtbewoners en ondernemers. Tijdens de bijeenkomst kan iedereen meedenken door kennis, ideeën en aandachtspunten in te brengen. Aanmelden kan door een mail te sturen naar contact@natuurinotterlo.nl De bijeenkomst is op Natuurbegraafplaats Heidepol, Harderwijkerweg 37, Arnhem. Tijd: start 19.30 uur, einde 21.30 uur. Inloop vanaf 19.00 uur.
Natuurbegraven Nederland zorgt voor de inrichting en het dagelijks natuurbeheer, begraven in de natuur en ondersteuning rondom het afscheid. Na de laatste natuurbegraving neemt Natuurmonumenten de zorg en bescherming van het gebied weer over. Voor altijd.
Donateursavond 2025
26 september 2025 organiseerde SME een bijeenkomst met aandacht voor het burgerinitiatief METEN = WETEN, dat strijdt voor een gezonde leefomgeving zonder pesticiden.
Henk Baptist hield een boeiende -maar inhoudelijk niet altijd makkelijke- lezing over in de landbouw gebruikte pesticiden. Mensen die de voordracht (nog eens) willen bekijken kunnen de de slides hier vinden.
METEN = WETEN laat zien dat pesticiden ver van de bespoten akkers te vinden zijn: in natuurgebieden, in onze huizen en zelfs in onze scholen! Er worden door Meter = Weten gewaarborgde metingen gedaan in het veld. Daarnaast wordt er ook ingesproken bij de politiek, en er wordt er in de rechtszaal geprocedeerd, met ondertussen in Drenthe de eerste successen. Hier kunnen wij in Ede en Gelderland van leren!
Op het tweede deel van de avond werd een overzicht gegeven van de activiteiten van de SME in het afgelopen jaar. Deze presentatie is hier te bekijken.
Aan het eind werd de vraag gesteld wat de SME nodig heet om een effectieve organisatie te blijven. Dat zijn mensen met kennis op elk gebied met natuur en milieu-impact, en natuurlijk ook donateurs voor financiële ondersteuning. Er zijn daarnaast mensen nodig met inzicht in communicatie en publiceren, kennis van procedures en het gemeentelijk netwerk. Maar zeker zo belangrijk zijn gedreven inwoners die willen helpen om de juiste balans te vinden of te houden tussen wonen, economie en ecologie. Geïnteresseerd? Stuur gewoon een email!
Uitnodiging SME
Vrijdagavond 26 september 2025, inloop vanaf 19.30 uur (ontvangst, koffie / thee)
METEN = WETEN
Op vrijdag 26 september 2025 organiseert de Stichting Milieuwerkgroepen Ede een bijeenkomst waar we deze keer aandacht willen besteden aan het burgerinitiatief METEN = WETEN, dat strijdt voor een gezonde leefomgeving zonder pesticiden.
Verder willen we u de gelegenheid geven om ons vragen te stellen over de projecten waar de SME het afgelopen jaar mee bezig is geweest. Zoals bij voorbeeld de Zeeheldenbuurt, de Mammoetboom aan de Amsterdamseweg in Ede, de resortplannen van de Hoge Veluwe, de toename van boomkwekerijen, en de stand van zaken in het “stikstofdossier”. Wellicht zijn er nog andere projecten waar u meer van zou willen weten.
HENK BAPTIST
.
Voor de pauze spreekt Henk Baptist, jurist en adviseur bij Meten = Weten. Naast jurist is hij ook ecoloog en heeft een eigen ecologisch adviesbureau. Sinds zijn pensionering werkt hij voltijds aan rechtszaken om de natuur te beschermen.
Steeds meer mensen maken zich zorgen over bestrijdingsmiddelen, en terecht. Pesticiden worden in verband gebracht met ziektes als Parkinson en ALS, vervuilen drinkwater en beschadigen de natuur. Binnen de EU worden alleen in Malta meer kilogrammen pesticiden per hectare gebruikt dan in Nederland. Dat blijkt uit cijfers van Eurostat, het statistisch bureau van de EU.
METEN = WETEN
Jaar na jaar, stapelen de pesticiden zich op. Meten = Weten komt op voor het recht op een schone leefomgeving voor mens, dier en natuur. Dit doet de organisatie in het veld met gewaarborgde metingen, in de rechtszaal met procedures, en met inspraak in de politiek. Als de overheid het niet doet, dan doen wij burgers het zelf wel.
Hun metingen tonen aan dat bestrijdingsmiddelen uit de landbouw ver van de bespoten akkers te vinden zijn, in natuurgebieden, in onze huizen en scholen. Sommige middelen worden jaarrond in de lucht gemeten. Deze metingen worden in hun procedures gebruikt om kracht bij te zetten.
SUCCESVOL
Meten = Weten doet burgerwetenschap, en spreekt overheden aan op de verantwoordelijkheid voor een gezonde leefomgeving. Ze zijn soms succesvol, maar we zijn er nog lang niet. De politiek laat economische belangen van de telers en de agro-industrie zwaarder wegen dan de volksgezondheid. Klinkt u dat bekend in de oren? Juist, met DDT of asbest hebben we dit al eerder meegemaakt. Ze winnen rechtszaken en daardoor begint ook de politiek te beseffen dat het zo niet langer kan en dat er wettelijke maatregelen moeten worden getroffen om het gebruik van pesticiden drastisch te verminderen.
LOBBY
Met gesprekken, brieven en artikelen proberen we het publieke en politieke debat te beïnvloeden. Maar vooral spreken we gewone burgers aan, zoals u en ik. We willen niet dat de gezondheid van onze geliefden en anderen in gevaar wordt gebracht. We willen niet dat de natuur achteruit holt, dat bijen en vlinders, maar ook het waterleven, langzaamaan verdwijnt op het platteland. Meten = Weten laat zien dat er écht een deken van pesticiden over Nederland ligt.
Pauze (koffie / thee)
Na de pauze willen we u graag in de gelegenheid stellen om wat meer te weten te komen over waar de SME zich mee bezig houdt. Veel informatie delen we al met u via SMEdedelingen en onze website, maar we kunnen ons voorstellen dat u nog meer wilt weten.
Wij denken dan aan de uitbreidingsplannen van de Hoge Veluwe, de stand van zaken op het “stikstofdossier”, het gemeentelijk kapbeleid en ons vele werk voor de (uitvoering en planning van de) Spoorzone en de renovatie van woonwijken, zoals de Zeeheldenbuurt.
Wellicht heeft u hierover vragen, opmerkingen of verzoeken om ons met nog niet genoemde projecten bezig te houden. We willen graag van u horen.
Datum, tijd en plaats:
Vrijdagavond 26 september 2025, inloop vanaf 19.30 uur (ontvangst, koffie / thee)
Aanvang 20.00 uur, afsluiting uiterlijk om 22.30 uur. Publieksboerderij De Proosdij, Proosdijweg 37, 6714AK Ede, ingang via de Floreslaan
We hopen U allen op deze avond te mogen verwelkomen!Aanbevolen, Milieu, Natuur, Pesticiden, SME. permalink.
Donateursavond, 26 september 2025
SAVE THE DATE
vrijdag 26 september 2025
Publieksboerderij de Proosdij
Proosdijweg 37, Ede
LEZING DOOR
EEN BURGERINITIATIEF DAT ZELF ONDERZOEK DOET NAAR DE VERSPREIDING VAN PESTICIDEN
Onderzoek van Meten = Weten laat zien dat pesticiden zich veel verder verspreiden dan de akker waarop ze gespoten worden; we vinden ze zelfs tot diep in de natuur.
En dat is verontrustend: pesticiden zijn (mede)oorzaak van een dramatische afname van insecten en achteruitgang van de biodiversiteit.
Bovendien toont steeds meer onderzoek aan dat ze ernstige gezondheidsschade kunnen veroorzaken bij mensen en vooral hele jonge kinderen.
In onze gemeente is nog niet veel onderzoek gedaan naar het effect van pesticiden op de omliggende natuur. Tijd dus om ons daarover te laten informeren!
We verwelkomen u graag op vrijdag 26 september 2025 om 20:00 uur in Publieksboerderij de Proosdij, Proosdijweg 37, Ede
Bestuur SME
Jubileumboek Bekenstichting
De Bekenstichting geeft een jubileumboek uit ter gelegenheid van haar 45-jarig bestaan: Het stromende water van de Veluwe, grondwater, sprengen en beken, ecologie en de invloed van de mens
De sprengenbeken van de Veluwe
De Veluwse sprengenbeken zijn uniek in Europa. Ooit zijn ze gegraven uit economisch belang, om talloze watermolens aan te drijven. De waarde van dit stromende water is inmiddels verschoven naar cultuurhistorie en natuur.
Wat maakt deze sprengenbeken zo bijzonder? Het boek ‘Het Stromende Water van de Veluwe’ gaat hier diepgaand op in. Het zijn de geologie, de ontstaansgeschiedenis van de Veluwe en het effect hiervan op de grondwaterstromen die de sprengenbeken mogelijk hebben gemaakt. Het zijn de mensen die het potentieel hebben gezien om hieruit water en waterkracht te winnen voor vroeg-industriële activiteiten, de watermolens. Maar ook op ander gebruik van water uit de sprengenbeken wordt ingegaan. Ruime aandacht is besteed aan de ecologie, de bijzondere natuur van de beken en kwelgebieden aan de zomen van het Veluwe-massief.
Bron van informatie
Het boek bevat 23 artikelen, met foto’s, kaarten en tabellen, rond de thema’s sprengenbeek en sprengenbekenlandschap. De artikelen zijn geschreven door auteurs die hun sporen hebben verdiend in hun vakgebied, met betrekking tot de Veluwe.
Het ‘stromend’ in de titel van het boek slaat op het water in de Veluwse beken, maar evengoed op het grondwater dat zich onder de Veluwe bevindt en de beken voedt. De dynamiek is wel verschillend. Grondwater beweegt zich traag door de ondergrond, terwijl oppervlaktewater zich snel een weg kan banen door een beekbedding.
Invloed van de mens
Het watersysteem op de Veluwe is sterk beïnvloed door de mens: door bebossing, door waterwinning, door de aanleg van de Flevopolders en door veranderingen in de landbouw. De afgelopen decennia is als gevolg van deze processen het grondwaterpeil gedaald, waardoor er niet overal en altijd water beschikbaar is voor de sprengen en beken. Ook klimaatverandering, met lange periodes van droogte afgewisseld door periodes met veel regen, heeft een groot effect op de watervoerendheid van de beken.
Toekomst van de sprengenbeken
‘Het Stromende Water van de Veluwe’ is een inspirerend boek dat ook gebruikt kan worden om de discussie aan te gaan met beleidsmakers en bestuurders over hoe het sprengenbekenlandschap voor de toekomst behouden kan blijven. Begrip en waardering voor de cultuurhistorie en het traditionele beheer en onderhoud van de sprengenbeken zijn daarbij van groot belang. Hopelijk zal het boek bijdragen om de bijzondere Veluwse sprengenbeken ook in de toekomst te laten stromen en het sprengenbekenlandschap door te geven aan toekomstige generaties.
‘Het stromende water van de Veluwe’ wordt uitgegeven door de Bekenstichting en is verkrijgbaar bij boekhandels op en rond de Veluwe. Ook is het Jubileumboek te bestellen bij het Bekenstichting-secretariaat: Zwier Hottinga-Doornbosch, Kerkweg 10, 8193 KK Vorchten.